Bu görselleştirmede basit harmonik hareket
Basit harmonik hareket, yer değiştirmesiyle orantılı geri çağırıcı kuvvet altındaki kütlenin hareketidir: veya ile . Her çözüm biçimindedir; periyodu A genliğine bağlı değildir. Farklı bir faz seçilerek olarak da sık yazılır. Sayfa bunun nedenini yaya bağlı kütleyle gösterir, sarkaçla karşılaştırır.
Üç katman aynı x eksenini paylaşır. Faz düzleminde durum (x, v/ω) noktasıdır. Oradaki hızı iki parçalıdır: yatayda v, düşeyde a/ω = −ωx. Birlikte daima yarıçapa diktir ve ω katı uzunluktadır; düzlemin her noktası plak gibi aynı ω hızıyla merkez çevresinde döner. Raydaki kütle noktanın x eksenindeki gölgesidir; x bu yüzden kosinüstür. Merkeze uzaklık genlik, yön faz, yarıçapın karesi çarpı ½k enerjidir: yayın payı ½kx², hareketin payı ½k(v/ω)². Yörüngeyi çember yapan v'yi ω'ya bölmektir; v'nin kendisiyle elips olur, nokta eşit hızla dönmezdi. Düzlem altındaki kâğıt şerit, zamana karşı x'i her 0.1 s'de çizik ve her sıfır geçişinde işaretle kaydeder. Genlik ne olursa olsun geçişler her T/2'de olur; ikinci osilatörün işaretleri ilkininkiyle hizalanır.
Sarkaç, yay uzunluğuyla denklemine uyar. Kuvvet s ile orantılı olmadığından hareket basit harmonik değildir. (s, ṡ/ω₀) düzlemindeki enerji eğrileri çember değil ovaldir; periyot salınımla büyür: . Radyanla küçük salınımı için yaklaşık olur; burada . enerjiyle belirlenen salınım açısıdır; yalnızca kütle durgun başladığında başlangıç açısına eşittir. Sarkacın şeridi bu tam periyotla kontrol edilmiş sayısal çözümdür; yayınki tam çözümdür. Kesikli ayırıcı eğrinin ötesinde sarkaç üstten aşar; sayfa salınımı 170° içinde tutar.
Dikkat edilecekler
- Yer değiştirmeyle orantılı kuvvet her salınımı aynı sürede yapar. Sarkaç, küçük açı yaklaşımının bozulduğu karşı örnektir. Başka kuvvetlerle de genlikten bağımsız periyotlu hareketler vardır: Huygens'in sikloid sarkacı (1673), kuvveti yay uzunluğuyla orantılı olan bir örnektir. Bu nedenle sayfa tersini iddia etmez.
- Akış okları noktanın düzlemdeki hızıdır; yanlarında yazan tek ölçekte çizilir. Dışarıda daha uzun, ama dönme hızı aynıdır. Sarkaçta oklar yarıçapa dik değildir; merkez çevresindeki dönme hızı oval boyunca değişir.
- k, m veya L'yi değiştirmek düzlemdeki başlangıç noktasını (genlik ve faz) korur; m/s cinsinden başlangıç hızı ω ile yeniden ölçeklenir. Değişim öncesi kayıt karşılaştırma için soluk kalır.
Kontroller
- Durum noktasını en büyük çemberin içinde sürükleyin (eksenler durgun konuma veya merkeze tutundurur) ya da durgun başlamak için kütleyi veya sarkaç topunu sürükleyin. Oynat gerçek zamanda çalışır: bir saniye bir saniyedir; ikinci basışta durur. Okumalar saniyede dört kez yenilenir.
- Sunum modu tam ekran görünümü açar: Boşluk oynatıp durdurur, ← → daha yakın veya uzaktan durgun başlatır, H periyotları ve geçiş zamanlarını gizler.
İlgili konular
- C02Sinüs ve kosinüs
- G05Sönüm
- G06RezonansPlanlanan
- G07Faz portresiPlanlanan
Ek okumalar: Vikipedi: Simple harmonic motion (İngilizce); OpenStax, University Physics Volume 1, 15.1 Simple Harmonic Motion (İngilizce); Vikipedi: Pendulum (mechanics) (İngilizce).